By the river of Babylon

By the river of Babylon. Hoe bewaren we de Tora?

587 v. Chr. De val van  Jeruzalem, de tempel verwoest, het volk in Ballingschap. By the river of Babylon klinkt hun treurlied. Psalm 137

Aan Babels stromen, daar zaten wij, ook weenden wij,
als wij Sion gedachten.
Aan de wilgen aldaar hingen wij onze citers:
want daar begeerden zij die ons gevangen hielden,
van ons een lied,
en zij die ons mishandelden, vreugdebetoon:
zing ons een der liederen van Sion.
Hoe zouden wij des HEREN lied zingen op vreemde grond?
Indien ik u vergete, o Jeruzalem,
zo vergete (mij) mijn rechterhand;
mijn tong kleve aan mijn verhemelte,
als ik uwer niet gedenk,
als ik Jeruzalem niet verhef
boven mijn hoogste vreugde.

Reken, o HERE, de kinderen Edoms
de dag van Jeruzalem toe;
hun die zeiden: Breekt af, breekt af,
tot op de grond ermee!
Gij, dochter van Babel, ter verwoesting bestemde,
gelukkig hij, die u zal vergelden
hetgeen gij ons hebt aangedaan;
gelukkig hij, die uw kinderen zal grijpen
en tegen de rots verpletteren.

Fresco uit de 4e eeuw voor Chr.
Kwam tevoorschijn tijdens opgravingen in Dura Europos, een stad aan de Eufraat.

Aan de oevers van de rivieren in Babylon bouwden de ballingen synagogen. Er kwam daar een theologische bezinning en literaire werkzaamheid op gang en zo wist Israël zijn identiteit te bewaren.

En dan eeuwen later. De tweede tempel brandt op 31 augustus 70 n.chr. Marek Halter laat in zijn boek “ De herinnering aan Abraham” zijn stamvader Abraham, schrijver van de tempel hiervan getuige zijn. Terwijl Abraham naar de brand kijkt herinnert hij zich de woorden die zijn leermeester Rabbi Johantan ben Zagai in 66 n.Chr sprak. Jeruzalem was omsingeld. Er werd gevochten. Rabbi Zagai was verwikkeld in een twistgesprek met de fanatieke Eleazar . “Jullie vechten om stenen, zand en wierook”, had de grijsaard verklaard. “Als de Tora de Tempel zal hebben verlaten, stort die in als een leeg huis!”. Eleazar brengt in dat zij juist vechten voor de Tora. Hierop antwoord de Rabbi: “Als je de profeten had gelezen, zou je weten dat het barmhartigheid is die de Tora kracht geeft, en geen offers”……”Eleazar, de Tora is ons in de woestijn gegeven. Overal waar hij wordt opgevolgd, daar staat de tempel…Zelf op vreemde bodem”  Eleazar: “Hoe kun je de tora met je meevoeren te midden van de andere volken?” “Door studie, Eleazar, zoon van Simon. Door onderricht”. ( 9,10).

Door studie! Om over na te denken. Iets voor Kerk 2025?

Wike Spoelstra-Postmus