Nieuwe vaste tentoonstelling Synagoge Groningen

Zeker de moeite waard er eens een kijkje te gaan nemen.

De Synagoge in Groningen stimuleert actieve betrokkenheid bij de joodse cultuur en geschiedenis van de stad Groningen, de regio en de grensstreek met Ost-Friesland. De vaste tentoonstelling nodigt uit om kennis te nemen van de verhalen die geschiedenis en actualiteit verbinden. Met “digital storytellling” komen de persoonlijke verhalen tot leven. De joodse rituelen, gebruiken en feesten vormen een rode draad door het gehele gebouw. Doe-objecten laten je interactief beleven waarom wekelijks sjabbat wordt gevierd, wat Pesach en Chanoeka betekenen en hoe de spijswetten van de Kasjroet zorgen voor een koosjer joodse huishouding.

Uiteraard worden de bijzondere architectuur en de opmerkelijke geschiedenis van het gebouw uitgelicht. In de audiotour neemt Bertien Minco je mee langs de momenten in haar familiegeschiedenis waarbij de synagoge in de Folkingestraat of de joodse gemeenschap in Groningen aanwezig was.

Plaats van samenkomst

De synagoge is als vanzelfsprekend een plaats van herinnering, naast een levendige plek voor culturele activiteiten en een educatief centrum voor joodse cultuur, religie en geschiedenis. Tegelijkertijd wordt de synagoge ook gebruikt als “sjoel” voor de wekelijkse bijeenkomsten op sjabbat van de Joodse gemeente in Groningen.

Synagoge in oosterse stijl

De Groningse synagoge is gebouwd in 1906 in een oosterse stijl met Moorse bogen boven de ramen en deuren. Latere verbouwingen maakten er een architectonische ratatouille van. Na de Tweede Wereldoorlog was de Joodse gemeente zo klein dat de sjoel in 1950 verkocht werd. Het gebouw deed jarenlang dienst als wasserij. Na een grote reddingsactie werd het gebouw in 1981 opnieuw ingericht en opgesplitst. Het voorste gedeelte en de balkons bieden plaats aan de nieuwe expositie. Een hekwerk scheidt het religieuze- van het tentoonstellingsgedeelte.

De synagoge is geen “shoamuseum” maar een “huis van leven”. Met de nieuwe vaste tentoonstelling over het Joodse leven zoekt de Groningse synagoge contact met de buitenwereld. Het Jodendom is te vaak onzichtbaar, en onbekend maakt onbemind.

Folkingestraat en omgeving

De Folkingestraat in Groningen is niet zo maar een winkelstraat. Hier vind je diverse werken van verschillende kunstenaars die eraan herinneren dat dit vroeger het hart van de Joodse wijk was.  Een deur zonder klink – symbool voor het einde van de Joodse gemeenschap in de stad – is een van de bekendste kunstwerken in deze straat. Tussen de tegels zijn elf bronzen maantjes verstopt, als verwijzing naar de Joodse jaartelling die gebaseerd is op de stand van de maan.

Margriet Volders